פרשת תולדות תשפ״ה אידיש ויחפרו עבדי יצחק בנחל גראבן דעם אייגענעם ברונעם

00:00 האט דער חסיד הידוע, המשפיע ר' מענדל פוטערפאס עליו השלום, דערציילט אן אייגענע מעשה פון ווען ער איז געזעסן אין תפיסה, אין סיביר. כידוע, ר' מענדל פוטערפאס איז אריינגענומען געווארן אין תפיסה און איז געווען אין סיביר אויף זיין מסירות נפש וואס ער האט געהאט אין רוסלאנד. ער איז דארט געזעסן יארן; עס איז געווען א שטארקע מסירות נפש. ער האט דערציילט, אז זיין אין סיביר האט ער גענומען זאכן וואס ער האט געקענט לערנען דערפון. ער האט נישט געקענט לערנען, נישט געקענט דאווענען, נישט געקענט זיין אין אן אטמאספערע פון תורה. עס איז געווען עבודת פרך. ער האט געלערנט פון יעדער זאך א הוראה אין עבודה. אזוי ווי דער בעל שם טוב זאגט, אז יעדער זאך וואס א איד זעט און הערט, דארף מען נעמען דערפון א הוראה, א דרך אין עבודת השם. און דאס האט ער געטון: ער האט געקוקט אויף די זאכן וואס האבן זיך אים פאסירט, און דערפון גענומען א הוראה אין עבודת השם. בפרט, צוריק פון רוסלאנד, כידוע, ר' מענדל איז געווען א ברענגער, א זייער געשמאקער ברענגער. עס איז געווען פול מיט [לא ברור], מיט סיפורים, מיט שאלות. אז אסאך פון דעם איז געווען פון די ענינים וואס ער האט דורכגעמאכט זיין דארטן, און דערפון האט ער געלערנט הוראות אין עבודת השם. איינע פון די זאכן וואס ער האט דערציילט איז געווען פון דער עבודת פרך וואס זיי האבן געהאט דארטן. זייענדיק אין סיביר, האט ער געארבעט בויען דארטן די מסילות הברזל. ער האט געבויט די שינעס, די זאכן וואס מען לייגט, אז די רכבות זאלן קענען פארן. איינע פון די באנען, די— כידוע, אין רוסלאנד, די באן, די

01:41 רכבת, דאס איז דער טריין, איז איינע פון די גרעסטע זאכן. עס פארט גאנצע טעג, וואכן, פון איין זייט צו דער אנדערער זייט אין דער גאנצער מדינה. און די ארעסטירטע, די מענטשן וואס זענען געווען ארעסטירט, איז דאס געווען א חלק פון זייער עבודה, זייער ארבעט. זיי האבן געארבעט מאכן לעכער, גראבן אין דעם אייז, אין דער ערד, און צושטעלן די מסילות הברזל, לייגן די אייזנס, לייגן די זאכן, כדי אז שפעטער זאל מען קענען דארטן בויען די רכבות, די טריינס, די באנען וואס זאלן פארן אין גאנץ סיביר, רוסלאנד, אין אלע ערטער. דאס איז געווען גאר אן עבודת פרך, און אסאך זענען גאר געשטארבן דערפון. די עבודה, די ארבעט, איז געווען זייער שווער, חוץ פון דעם וואס מען איז געווען פשוט הונגעריג, און עס איז געווען קאלט, און דער פראסט, און דער מזג־אוויר איז געווען גאנץ שווער, וואס על פי דרך הטבע איז שווער אויסצוהאלטן. אבער די ארבעט אליין איז געווען עבודת פרך בפני עצמה. און ווערט זיך פארשטעלט, ר' מענדל, על פי דרך הטבע, אז אין סיביר איז נישט סתם די ערד שווער צו האקן. די ערד איז אייז, און נישט סתם אייז. די אייז אין סיביר איז פון די שווערסטע אייז. זייענדיק גאר זייער פיל צייט, די אייז, די פראסט, די קעלט, דאס איז צוואנציג, דרייסיג, פערציג, פופציג, איך ווייס נישט וויפל, אונטער [לא ברור]. אויף כל פנים, דאס איז גאר, זייער, זייער קאלט. און אין משך הזמן ווערט עס ממש נאך

03:27 שווערער ווי שטיינער, פון אלץ. און דאס האט ער געארבעט פשוט ברעכן. יעדער איינער האט געהאט אייזנס, באקומען האמערס מיט אייזנס, און געדארפט קלאפן אין דער ערד און דורכברעכן, דורכשפאלטן דעם אייז. און ער האט דערציילט אז עס האט געקענט נעמען גאנצע טעג, וואו זיי קענען שטיין פון אין דער פרי ביז ביינאכט מיט אן אייזענעם האמער און קלאפן און קלאפן און קלאפן, אז עס האט זיך גארנישט גערוקט. ממש, עס האט זיך נישט גערוקט. דאס איז געווען אזא ארט, אזוי שווער, אז עס האט זיך גארנישט גערוקט. ערשט נאך עטליכע טעג פון קלאפן און קלאפן האט זיך אמאל א שפאלט געטון, עס איז געווארן א שפאלט. דאס איז שוין געווען די גרעסטע שמחה. און פון דעם האט מען געארבעט נאך א שפאלט, און אזוי ביסלעכווייז, נאר גענומען די ערשטע שיכבה, די ערשטע שטח פון דעם אייז, שפעטער די צווייטע, די דריטע, און אזוי צוביסלעך אוועק. און וואס טיפער מען איז געגאנגען, איז עס אלץ געווארן שוין גרינגער און גרינגער; אביסל האט זיך שוין גענומען גליטשן, עס איז געגאנגען גרינגער. און אזוי איז אפשר געווען דער דרך. און ווי ער האט געזאגט, אז רוב מענטשן האבן דאס נישט געקענט אויסהאלטן. זיי זענען געווארן מיט יאוש, זענען געווארן פארמאטערט, געווארן געשוואכט, אנדערע זענען [לא ברור] געווארן. און אזוי זענען מענטשן געשטארבן ווי פליגן. און דאס איז געווען די עבודה, די עבודת פרך וואס זיי האבן דעמאלט געארבעט. און כאמור, ווי א חסידישער איד נעמט פון יעדער זאך א דרך אין עבודה, האט ער פון דעם אויך גענומען א דרך. וואס האט ער געלערנט דערפון? ווי אזוי

04:53 דאס דארף זיין די עבודת ה'. עס איז מבואר אין חסידות, אז די עבודת ה' איז א מידה פון דורכברעכן די אייגענע חומריות, די אייגענע גשמיות, די אייגענע חומר פון דעם גוף, פון נפש הבהמית. א מענטש וויל דינען דעם אויבערשטן, און ער וועט גיין וועגן עבודת התפילה, וועגן התבוננות אין חסידות, ווי ס'רעדט זיך אין חסידות, די ענין עבודת התפילה. די שעה וואס מ'שטעלט זיך צו דאווענען, און מ'הייבט אן אין עבודת התפילה, אין לימוד חסידות, אין התבוננות חסידות, אויף צו דערהערן, און אמאל הרגש און א געפיל אין א ווארט חסידות, א ווארט פון ג־טליכקייט, איז פאר אים א פארשטיינטע נפש הבהמית. זי איז פארפרוירן, זי איז אייז, זי איז פארשטיינערט. און דו פרובירסט, פרובירסט דיך אריינלייגן און לערנען און דאווענען און טראכטן, און ס'רוקט זיך נישט. דו פילסט נישט קיין אזוי־זיין אין דעם [לא ברור] פון דעם נפש הבהמית. דו פילסט נישט קיין אזוי־זיין, פילסט נישט קיין געשמאק, קיין הרגש, קיין געפיל. איז דא דעם וואס האט געלערנט, אף עס מ'לאזט זאגן וואס מ'האט געזען במוחש: א מידה פון קלאפן, און קלאפן, און קלאפן, און נישט נישט פארלירן. דאס קען נעמען טעג און וואכן. סוף כל סוף וועט זיך א שפאלט דורכברעכן די אייז. איז נאר די התחלה. דארף מען האקן ווייטער. און וואס מער מ'לייגט זיך אריין, אלץ וועט עס ווייכער און גליטשיקער, און אמאל, אז במשך זמן גליטשט עס שוין פאר זיך אליין. ר' מענדל האט געמיינט אז על דרך זה איז עבודת התפילה. א מידה ערשט, די ערשטע תקופה, דארף מען ברעכן די קאלטקייט און די פארפרוירנקייט

06:28 און דעם אייגענעם קרח פון דעם נפש הבהמית. און דאס איז: מ'קען קלאפן און קלאפן, און מ'האט נישט קיין געפיל, און דערהערט נישט אז עס איז געווארן אזוי־זיין. דארף איך נישט ווערן מיואש, מ'איז ממשיך ווייטער ביז ס'וועט זיך א שפאלט. שפעטער גייט עס גרינגער און גרינגער ביז עס גליטשט. מ'געוואוינט זיך צו קענען טראכטן א ווארט חסידות, אמאל דערהערן א ווארט אין דאווענען, און זיך ציען צו ג־טליכקייט. וואס אן ענלעכן סדר געפינען מיר אין די מעשה פון אונזער יצחק אבינו, די מעשה פון די בארות המים. וואס מ'געפינט, אז אברהם אבינו האט צו טאן געווען מיט די בארות, ווי ס'רעדט זיך אין די פרשה פון אברהם אבינו. און דא קומט די פרשה און ס'זאגט, אז די אלע בארות, די אלע ברונעמס וואס אברהם אבינו האט אויסגעגראבן, האבן די פלשתים פארשטאפט. זענען געווארן פארשטאפט. די פלשתים זענען געגאנגען און פארשטאפט די אלע בארות. נאכדעם איז געגאנגען יצחק, ״ויחפרו עבדי יצחק בנחל״. יא, זענען געגאנגען גראבן, און זענען געגאנגען גראבן, און ווי דער פסוק דערציילט, האבן זיי אויפגעגראבן די אלע בארות. יא, וואס אברהם האט געגראבן און די פלשתים האבן דאס פארשטאפט, האט יצחק מיט זיינע קנעכט דאס נאך אמאל צוריק אויפגעגראבן. און דערנאך גייט ווייטער דערציילן, אז ס'איז געווען איין באר וואס מ'האט געגראבן, איז געווען אויף דעם א מחלוקת פון די רועי גרר, די פלשתים. און מ'האט דאס גערופן בשם עשק. דערנאך איז געווען א צווייטער באר וואס מ'האט אויפגעגראבן, און ס'איז געווען אויך א מחלוקת און א מריבה, מ'האט גערופן בשם שטנה. און ערשט

08:02 ווען זיי זענען געקומען צום דריטן באר, ״ויעתק משם ויחפר באר אחרת״, און דעם האט מען, ווי דער לשון דארט איז, ״ולא רבו עליה״. און דעמאלט איז געקומען צו אים די גוטע בשורה, אז ער זאגט ״כי עתה הרחיב ה' לנו ופרינו בארץ״, אז דאס האט ער גערופן בשם רחובות. איז דאס די שאלה: וואס איז דער סיפור הדברים? וואס איז דא דער מעשה אבות סימן לבנים? ווי מ'ווייסט דאך אז יעדער פרט אין סיפורי האבות איז דאך א סימן והוראה אויף [לא ברור] פון יעדן אידן אין עבודת השם. וואס איז די מעשה פון די גאנצע מעשה וואס מ'דערציילט דא מיט די בארות? וואס מ'דארף פארשטיין: פארוואס אברהם אבינו'ס בארות האבן די פלשתים פארשטאפט? פארוואס האט יצחק מצליח געווען צו צוריק אויפגראבן, און יצחק'ס בארות זענען נישט פארשטאפט געווארן? וואס איז געווען ביי יצחק בעסער ווי אברהם? וואס אברהם'ס בארות האט מען יא פארשטאפט, און ווער האט דאס פארשטאפט? די פלשתים. און פארוואס ביי יצחק'ס בארות, דאס האבן די פלשתים נישט געקענט צוריק פארשטאפן? וואס איז די מעלה פון יצחק'ס גראבן לגבי אברהם'ס גראבן? און דערנאך, וואס איז דער המשך מיט די אלע בארות, דער ערשטער באר, דער צווייטער באר, דער דריטער באר? די ערשטע צוויי בארות זענען אויף דעם געווען מחלוקת, מריבה און שטנה, און דערנאך גייט דער דריטער באר, אויף דעם זאגט מען, ״כי עתה הרחיב ה' לנו ופרינו בארץ״. און וואס דא דערציילט די תורה, אז פאר דעם דריטן באר, רחובות באר,

09:28 איז געווען דא „ויעתק משם“. ער האט זיך אריבערגעפירט, אריבערגעגאנגען פון וואו ער איז געווען פריער, און האט זיך אריבערגעצויגן וואוינען אויף דעם בארג. און דאס האט צוגעברענגט דעם רחובות. וואס איז דער רמז אין דעם ענין פון „ויעתק משם“? וואס דאס אלץ דארף מען פארשטיין, וואס דאס מיינט בנוגע צו עבודה רוחנית, וואס „מעשה אבות סימן לבנים“. שטייט דאך דער רמב״ן אויף אייניגע פון די פסוקים, וואס דער רמב״ן איז מסביר, אז אין די אלע ענינים וואס רעדן זיך דארום, זענען פאראן דברים עמוקים וסודות גדולים. און דער רמב״ן ברענגט איין פון די נקודות, אז דער גאנצער סיפור וואס איז געווען מיט די בארות, האט צו טאן מיט דעם ענין פון די בתי מקדשות. אז יצחק, וואס ער איז געווען דער וואס האט אויפגעשטעלט דעם קו העבודה. ווי באוואוסט אז די אבות זענען תורה, עבודה, גמילות חסדים. אברהם אבינו איז געווען גמילות חסדים. יעקב אבינו איז געווען תורה, ישיבה [לא ברור]. און יצחק איז דער קו העבודה, האט דאס א שייכות צום בית המקדש. און מיט די עבודות וואס ער האט געבויט די בארות, האט ער מיט דעם אויפגעשטעלט די בתי מקדשות. די דריי בארות, דאס זענען די דריי בתי מקדשות. דער ערשטער בית המקדש איז דער ענין פון עשק. זענען דאך געווען די גאנצע מחלוקת פון די מלכי יהודה, מלכי ישראל, אין בית ראשון, און דאס האט צוגעפירט צום סוף, צום חורבן בית המקדש, אז ס׳איז דער עשק צווישן די מלכים און די מלכויות וואס איז פארגעקומען ביי אידן. און דערנאך איז געווען דער ענין פון, פון, פון שטנה, אז דאס איז דער שטן מרקד

10:51 בינינו און דער שנאת חנם. ווי די גמרא זאגט אז בית שני איז פארבונדן מיט שנאת חנם. יא, און ער איז דערנאך דא מציין אז „ויעתק משם“, און דעם דריטן בית המקדש, וואס דאס וועט זיין, דער דריטער בית המקדש וועט געבויט ווערן ללא [לא ברור] מיט די אלע ענינים, וואס „ירחיב ה׳ לנו ופרינו בארץ“, אז ס׳וועט זיין א הרחבה, ארץ ישראל תתפשט בכל ארצות, און די אלע הרחבות וואס [לא ברור], און דאס אלץ איז געקניפט אין בית המקדש און ירושלים, און מקום המקדש וועט זיין [לא ברור] ביז „ופרינו בארץ“, אז די אלע פעלקער וועלן זיך בייגן צו אידן וכולי, ווי ער איז מסביר אין רמב״ן. דאס איז אלץ תורה פון רמב״ן. אבער [לא ברור], יעדער ענין האט זיך זיין אויסטייטש, ווי דאס קומט ארויס אין עבודה רוחנית, און וועגן דעם גייט מען רעדן דא. ווי ס׳מבואר איז דער גאנצער ענין פון בארות. און דאס איז מיוסד אויף תורה פון בעל שם טוב. ער ברענגט אין מאור עינים, דער רבי נחום טשערנאבלער, ער רעדט וועגן דעם באריכות, דער ענין פון די בארות, ווי דאס איז אלץ אין עבודה. און דערנאך איז דאס דא אין די מאמרים פון רבי שמעון בן יוחאי, בפרט אין דעם מאמר פון רבי רש״ב פון תרס״ה, „ויעתק משם“, און דעם מאמר פון [לא ברור], „ויצחק בא מבוא באר לחי ראי“, וואס אין די אנדערע [לא ברור] ארום, הפלא ופלא, אין דער גאנצער סוגיא פון די בארות. וכלל הוא, אז דו פארשטייסט די כללות אין דעם באר. וואס די כללות

12:21 אין דעם באר, ממש בגשמיות, אז דער באר נעמט זיך פון דעם וואס דאס איז באר מים חיים. וואס איז דער דין פון באר מים חיים? אז די וואסער וואס גייט ארויס פון דעם ים איז [לא ברור] אין מים מרים. אז ווען די וואסער גייט אריין אין ים, די וואסער קען מען נישט טרינקען. זי איז [לא ברור] זאלציג. זי איז גאר נישט שייך צו טרינקען, מי ים. אבער נאר ווען די וואסער פון ים גייט דורך די אלע עפר וגידי אדמה, איז זי זיך מזכך. און זי שפירט דורך און זי ברעכט דורך די אלע שמוץ און די אלע עפרוריות, קומט זי אזוי צו די מעינות. און זי ליגט אונטער דער ערד. עס קען ליגן אונטער דער ערד יארן לאנג, הונדערטער יארן, טויזנטער יארן. ווען עס קומט צו גיין א מענטש און גראבט, וואס ער נעמט אראפ דעם גאנצן עפר און די אבנים, די זאכן וואס שטערן, וואס דעקן פון אויבן, איז דעמאלט קומט צו גיין און מען איז מגלה דעם באר מים חיים, נוזלים מבין האבנים, דעם מעין גנים, די באהאלטענע וואסער וואס איז מים חיים וואס ליגט אונטער דער ערד. דאס הייסט אז דאס איז א וואסער וואס איז די בעסטע וואסער. זי איז זיסע וואסער, און גאר נישט ווי עס איז געווען אין ים. זי איז זיסע וואסער, געשמאקע וואסער, און זי איז על פי תורה, על פי הלכה, די וואסער פון מים חיים, וואס איז מטהר פון אלע טומאות, וואס מען מבאר אין הלכה, וואס מען מבאר אין תורה, די אלע ענינים פון די מים חיים. און

13:43 דאס איז דער ענין וואס מתייחס זיך אויך אין עבודה בנפש האדם. ווי אזוי דערהערט זיך דאס? אז בשעת די נשמה קומט אראפ דא למטה, און די נשמה קומט אראפ דא למטה, גייט זי דורך דעם גאנצן עפר, דעם עפר פון חומריות, פון גשמיות עולם הזה הגשמי. זי איז זיך מתלבש אין א גוף און א נפש הבהמית, וואס דאס איז שטיינער און עפר און אלע זאכן. אבער דורך א עבודה, אזוי ווי מען זאגט ביי די וואסער, אז דורך דעם וואס די וואסער פון ים שפירט דורך די אלע גידי עפר און גידי אדמה, ווערט עס נזדכך און ס׳ווערט פון דעם די זיסע מים חיים. על דרך זה איז אויך דא: וואס די ירידה פון א נשמה למטה איז ירידה לצורך עלייה, אז דורך דעם וואס די נשמה טראגט זיך אראפ אין גוף און טוט זיך אן לבושי הגוף און חומריות הגוף און נפש הבהמית, און זי פירט מיט דעם מלחמה, ברעכט דורך דעם עפר, אין עבודה, מיט יגיעה, דורך זיכוך, דורך התבוננות, דורך די ענינים פון תשובה, קריאת שמע שעל המטה, וואס דורך דעם איז מען מברר און מזכך און מברך דעם חומר הגוף און נפש הבהמית. וואס דאס איז די עבודה וואס יעדער איד האט צו טון בכל יום ויום: ארבעטן אויף זיינע מידות, טון אין אתכפיא, דורכברעכן דעם חומר פון נפש הבהמית, און טון אין התבוננות, ביז אז ער וועט דערהערן א העכערן גילוי און א געשמאק אין געטליכקייט. און דאס איז דער ענין פון באר מים חיים, אז דער באר איז מיט א פארהוילענעם אין דעם עפר

15:08 מיט די אבנים וואס געפינען זיך פון אויבן, האט מען צו מגלה זיין די מים חיים. וואס ביי יעדן איד איז פארהאן א באר מים חיים נוזלים אונטער אלע אבנים, און דאס דארף מען מגלה זיין דורך א עבודה. און ווי עס ווערט מבואר אין די מעיינות, און ס׳פירט ביים שם הבעל שם טוב, אז דאס איז דער ענין וואס מען זאגט אז די בארות סתמום פלשתים. וואס די פלשתים האבן געוואלט פארקערט, זיי האבן געוואלט די בארות סתמום. זיי ווילן ברענגען די וואסער פון קליפה, וואסער פון עולם הזה, פונקט פארקערט פון די מים, פון די מים פון קדושה, די מים פון געטליכקייט, חיות אלקי. זיי ווילן אריינברענגען חיות אין קליפה, אין סטרא אחרא, אין גרובקייט. וואס דער פירוש פון פלשתים. וואס דא זאגט די תורה, אז אברהם אבינו, וואס ביי אים איז געווען מידת האהבה און החסד, האט אויפגעגראבן. און ווידער זאגט מען, אז דער אויפגראבן, דאס איז געווען א זיכוך לישראל לכל הדורות כולם. עס איז נישט סתם געארבעט. יעדע פרט מעשה איז געווען א נתינת כח לכל הדורות כולם. אברהם אבינו מיט מידות, מידת החסד והאהבה, האט געגרבן בארות, ארויסגענומען פון דעם עפר, ארויסגענומען פון דעם עפרוריות און חומריות פון גוף ונפש הבהמית, אז א איד זאל קענען זיך מעורר זיין די אמת פון דעם אויבערשטן, דעם באר מים חיים, די לעבעדיקייט, די חיות, די געטליכקייט, דעם דעת אין אלקות, מי הדעת. נו וואס? אויף דעם זענען אריינגעקומען די פלשתים. וואס איז דאס? די קליפה פון פלשתים איז מבואר אין מאמרים פון מיטעלן רבי׳ן בפרט. ער האט גענומען

16:38 יסוד פון חז״ל: ״הפלשתים ליצנים היו״. מיטעלן רבי׳ן מבאר אין ברכות, אז פלשתים איז מלשון מבוי המפולש, וואס דער ענין פון מבוי המפולש איז א פלאץ וואס איז אפן דורך און דורך, עס איז נישט קיין מחיצות. און דאס איז דער ענין פון פלשתים: ״פלשתים ליצנים היו״, ווי די חז״ל זאגן. דאס הייסט אז די ליצנות, די דברים בטלים, וואס דאס איז די שמחה פון הוללות, וואס דאס איז דער תוכן, די מידה רעה פון פלשתים, איז דורך די הוללות און דורך דער ווילדקייט און די חוצפה, די התפשטות החומריות פון דעם גוף ונפש הבהמית, אז מבוי המפולש, אז דאס פארשטעלט, סותם, דאס פארדעקט די אמת וואס אברהם אבינו האט מגלה געווען. סתמום פלשתים. וואס גייט אריבער פון אמת, פון קדושה, גייט עס אריבער אויף אמת דלעומת זה; פון שמחת קדושה ווערט די שמחה של הוללות. און מען זעט דעם במוחש, אז עס זאגט אמאל א מענטש, הייבט ער אן מיט א שמחה של קדושה, שטעלט זיך אוועק מיט א געשמאק, מיט א ליבשאפט, אדער פארברענגט מיט א שמחה, שמחת סיום, שמחת יום טוב, א שמחה. און אמאל זעט מען, זעט זיך אן טאקע מיט א ריינע שמחה, מיט א שיינע שמחה, דעם פיינעם ליבשאפט וואס גייט, אבער בשעת מען ארבעט נישט אויף דעם פנימיות, קען די שמחה, די אמת, זיך פארשלעפן למקום הקליפות. און ס׳ווערט פון דעם ענין פון שמחה דלעומת זה, וואס דאס איז דער פשט פון די פלשתים: האבן פארשטאפט די בארות וואס אברהם אבינו האט, האט, האט

18:11 געגרעבן. אברהם אבינו האט געגרעבן ביי יעדער איד, בכל הדורות, ביי אים זאל זיין דער ענין פון אהבת ה׳. אבער די אהבת ה׳, וואלט עס א סכנה, עס קענען קומען די פלשתים און אריינפירן די אהבה אין אהבות זרות, אין אהבה דלעומת זה, אין תאוות דלעומת זה, אין שמחה דלעומת זה. און מען זעט במוחש, אמאל א איד דאוונט מיט א ווארעמקייט און מיט א חיות און מיט א כח, און שפעטער גייט ער אריבער גלייך פון דעם דאווענען צו דער סעודה און לייגט אריין דעם זעלבן כח און דעם זעלבן חיות אין דער סעודה, אין גשמיות וחומריות. און אויף דעם איז געווען דער ענין פון יצחק. יצחק, וואס ביי אים איז געווען די בחינה פון יראה, קבלת עול, כידוע דער ענין פון יצחק, ״פחד יצחק היה לי״, ער האט גענומען אן אנדער מין פון אהבת ה׳. אויף דעם קענען די פלשתים זיך נישט מתגבר זיין. ווייל יראה איז אהבה בבחינת ביטול. א איד וואס האט יראת שמים, ער שטייט מיט א ביטול און קבלת עול צום אויבערשטן. אז במילא, בשעת מ׳לייגט אריין אין דעם ענין א יראה, מאכט דאס אז די גאנצע זאך, דארט קענען נישט קומען די פלשתים און חורבן מאכן און אריינברענגען דעם ענין אין ענינים דלעומת זה, ענינים פון רע. אויף דעם דערציילט אונזער פסוק די גאנצע עבודה פון חפירת הבאר. און כמו כן, דאס איז איבערגעגעבן געווארן צו יעדער איד לכל הדורות כולם, אז דאס איז אונזער עבודה: מגלה זיין די אהבה, מגלה זיין דעם [לא ברור], מגלה זיין דעם הרגש, דעם חיות אין ג־טליכקייט. דאס קומט

19:37 דורך עבודה ויגיעה פון חפירת בארות. ווי ער ברענגט אין מאמר, אז דאס איז די ראשי תיבות פון ״בידך אפקיד רוחי״: ראשי תיבות באר. ווען א איד גייט שלאפן ביינאכט, מאכט ער דאך חשבון הנפש. און ער זעט אז די ענינים פון טאג וואס ער איז דורכגעגאנגען, אז עס זענען געווען ענינים בלתי רצויים, ער האט זיך נישט געפירט ווי עס דארף צו זיין און האט נישט ממלא געווען די כוונה [לא ברור]. און אויף דעם איז [לא ברור] חפירת בארות. אז ער מאכט זיך צו אויפגראבן און ארויסרייסן פון דעם [לא ברור] חומר הגוף ונפש הבהמית, און ארויסברענגען די אהבה רבה, דעם מים רבים, די אמתע [לא ברור]. [לא ברור]. אז מ׳קען [לא ברור]. און להבדיל [לא ברור] דריי מדריגות. [לא ברור] דאס איז עבודה בשעת מ׳[לא ברור] דעם אויבערשטן. [לא ברור] חופר די בארות. עס איז דא א מחלוקת. דאס איז דא דער יצר טוב, דער יצר הרע, די נפש האלקית, די נפש הבהמית. און דאס איז די גאנצע [לא ברור]. דאס שטייט אין דער פרשה. [לא ברור] נפש הבהמית, נפש האלקית, [לא ברור] גוף ונפש הבהמית. עבודה בדרך מלחמה. און [לא ברור] בזמן בית המקדש, [לא ברור]. און עס איז מבואר אין מאמר [לא ברור], אז דאס זענען מדריגות עבודה. [לא ברור]. עבודה בכל לבבך, בכל נפשך, בכל מאדך. עבודה בכל לבבך, בכל נפשך, איז דער ענין פון עשק ושטנה. און ס׳איז עבודה

21:13 על פי טעם ודעת, עבודה מצד [לא ברור]. און דארט דארף מען אויסניצן די גבורות [לא ברור] פון עולם הזה. אבער ס׳איז דא א מלחמה, מ׳דארף קריגן זיך, זיך איבערקומען. און דאס איז וואס מ׳זאגט, אז דאס איז געווען די מלחמה: ״ויריבו עליו״. ״עשק״, דער ערשטער באר, עבודה פון ״בכל לבבך״. ״שטנה״, דער צווייטער באר, די עבודה פון ״בכל נפשך״. און דאס איז אלץ עבודה. אבער ס׳איז נאך נישט די יחידה שבנפש. די עבודה ״בכל מאדך״, מאד, מאד שלמעלה ממדידה והגבלה, מאד שלך, דאס איז די עבודה פון יחידה שבנפש. בשעת עס אנטפלעקט זיך די עבודה וואס איז פארבונדן מיט יחידה שבנפש, אז ״ויעתק משם״. אין פרשתנו, דער פסוק ״ויעתק״, אז ער האט זיך אוועקגעריסן. ״ויעתק״ איז בבחינת עתיק. עתיק איז די מדריגה פון עצמות אלקות [לא ברור]. אז די נפש [לא ברור], דאס איז ״ויעתק״. רייס זיך אפ, רייס זיך אוועק פון די גאנצע זאך [לא ברור]. ער זאל זיך אפרייסן פון דעם גאנצן וואס איז פארבונדן מיט טעם ודעת, מיט מדידות והגבלות, מיט צמצומים וגבולים. און שטעלן זיך אוועק אין דער תנועה פון יחידה ליחדך, ״בכל מאדך״. בשעת מ׳שטייט אין דער תנועה ״ויעתק משם״, איז דעמאלט ״ויקרא שמה רחובות״. דעמאלט ווערט דער אמת׳ער מרחב אין עבודת ה׳. אז עס גייט ארויס פון דעם גאנצן פון אלע מדידות והגבלות. מ׳שטעלט זיך אוועק אין א מצב פון מרחב דקדושה. ״בכל מאדך״, אן מדידות והגבלות. סיי אין לימוד התורה, סיי אין עבודת ה׳, און סיי אין אהבת ה׳, ״בכל מאדך״, אן קיין שום מדידות והגבלות. ״והרחבנו ופרינו בארץ״. און דאס ״ופרינו בארץ״, אז דאס פועל׳ט אויף די גאנצע עבודת הבירורים. דאס איז די ניצוצות קדושה וואס געפינען זיך אין דער גאנצער [לא ברור].

23:09 די גילוי יחידה שבנפש איז ״ופרינו בארץ״, עבודת הבירורים, און דאס נשלם בתכלית השלמות. און דאס איז בכללות די עבודה, בפרט אין זמננו זה. בשעת עס געפינט זיך אין א זמן וואס [לא ברור], זמן פון סוף זמן הגלות און תחילת הגאולה. און [לא ברור] אז דעמאלט איז די עיקר עבודה, עבודה פון יצחק, עבודה פון חפירת בארות. ארויס אויסגראבן, ארויסנעמען אין די אלע עולמות [לא ברור]. סיי פון זיך אליין, עבודה פנימית, און סיי פון דעם קוקן אויף א צווייטן איד, מ׳זאל אין אים זען דעם ענין פון דעם ניצוץ, דעם באר מים חיים. און ארויסנעמען פון אים די אבנים און די עפר און די טיט און די אלע זאכן, שמוץ, וואס איז ארום ארום; אבער אין פנימיות לבבו איז דא פאראן א באר מים חיים. און דורך אט די עבודה, וואס מ׳נעמט מידתו של יצחק, מדת היראה, [לא ברור] יניקת החיצונים פון קליפה וסטרא אחרא, און מ׳נעמט זיך און מ׳גראבט ארויס פון חומריות [לא ברור] פון גוף ונפש הבהמית, און מ׳וועקט אויף דעם צמאון, דעם דעת, דעם דביקות אין אלקות.

24:15 דער באר מים חיים. סיי ביי זיך, סיי ביי די וואס ארום זיך. דאס איז אונזער עבודה היינט צו טאג, כדי צו גרייטן די וועלט צו ביאת משיח צדקנו. און דעמאלט וועט מען זוכה זיין טאקע צו דעם „וימצאו שם“, דעם גילוי פון עתיק יומין, דעם גילוי פון פנימיות הכתר, דעם גילוי עצמות, וואס דאס וועט נתגלה ווערן דורך אט די עבודה. און דעמאלט זאגט מען אז „ויקרא שמה רחובות“, וואס נתגלה ווערט דא די אמת׳ע רחבות, וואס וועט זיין לעתיד לבוא, די אמת׳ע רחבות פון גילוי אלקות, די רחבות אין הבנה והשגה, די רחבות אין פנימיות התורה, פון „מלאה הארץ דעה את ה׳ כמים לים מכסים“. „ופרינו בארץ“, וואס עס וועט ווערן דער „יגדל ויפרה בארץ“. [לא ברור] אין דעם זמן פון שבת מברכים חודש כסלו, ערב ראש חודש כסלו, דער זמן פון חודש כסלו, וואס איז א זמן וואס דעמאלט האט מען געזען בגלוי אז דורך דעם וואס מען האט דורכגעבראכן די העלמות והסתרים, איז נתגלה געווארן דער באר מים חיים. סיי בנוגע צו חנוכה, סיי בנוגע צו י״ט כסלו, ראש השנה לחסידות, און סיי בנוגע צו י״ט כסלו. און על דרך זה, „הימים האלה נזכרים ונעשים“, „והימים ההם בזמן הזה“. אז דורך די עבודה אין די לעצטע רגעים פון גלות, דארף מען ביי זיך אויספירן דעם „ויחפרו בנחל“. ווי ער טייטשט, אז „נחל“ איז ראשי תיבות „נפשנו חכתה לה׳“. די עבודה פון געגועים, תשוקה, נאר אויסרופן ביי זיך דעם „נפשנו חכתה לה׳“, צימאון צו ג־טליכקייט. און דעמאלט איז „וימצאו מים“, וועט נתגלה ווערן די מים, די מים פון פנימיות התורה, די מים פון „מלאה הארץ דעה את ה׳ כמים

25:49 לים מכסים“. און מען וועט זיין טאקע אין די ענינים הפנימיים. און דאס וועט זיין דער גילוי פון „מלאה הארץ דעה את ה׳ כמים לים מכסים“, תיכף ומיד ממש.