פרשת מטות מסעי תשפ״ו - "אך את הזהב ואת הכסף" - די עבודה פון טהרת פרה אדומה און הגעלת כלים

00:00 ס'איז געווען אין צייטן פון אלטן רבי'ן א חסיד וואס איז געווען פון די חסידים פון ר' חייקל מאמדורא. ר' חייקל מאמדורא איז געווען פון די גרעסטע תלמידי המגיד, און ער האט געהאט א קהילה פון חסידים. און יענער חסיד איז געווען פון די תלמידים פון ר' חייקל מאמדורא. שפעטער, [לא ברור], איז ער געפארן צום אלטן רבי'ן און האט געלערנט חסידות חב״ד. אז ער איז אריינגעגאנגען אויף יחידות צום אלטן רבי'ן, האט ער זיך ממש געקלאגט. ווייל, זאגט ער, בשעת ער איז געווען ביי ר' חייקל מאמדורא, האט ער געדאוונט מיט א פלאם פייער. יעדעס דאוונען איז געווען ביי אים מיט א כוח, מיט א ברען, מיט א חיות. און אז ער איז געקומען צום אלטן רבי'ן, האט ער געלערנט חסידות חב״ד, טיפע חסידות, אבער ווען ער דאוונט, זאגט ער אים, זעט ער פיל טיפער, אז ער איז נישט [לא ברור]; ער וויל דאוונען, ס'קומט אמאל מיט אזא יגיעה. דער אלטער רבי האט אים געענטפערט, האט אים געזאגט: „בשעת דו ביסט געווען ביי ר' חייקל מאמדורא און דו האסט געדאוונט, איז דאס נישט דו האסט געדאוונט. ר' חייקל האט געדאוונט דורך דיר. בשעת דו האסט געלערנט ביי ר' חייקל, איז דאס נישט דו האסט געלערנט. ר' חייקל האט געלערנט דורך דיר. דאס הייסט, דיין עבודת ה' איז געווען אין סגולה פון דעם צדיק, וואס ער האט משפיע געווען אויף דיר פון זיין קדושה. אבער יעצט, ביים אלטן רבי'ן, דארף מען ביי דיר אז דו זאלסט אליין דאוונען. אז דו זאלסט דאוונען, אז דו זאלסט

01:49 לערנען. דאס דארף קומען פון זיך אליין, און דאס נעמט אזא יגיעה.“ און דאס איז דאך ידוע, אז ס'זענען דא חלוקי דעות, כידוע, צווישן דעם אלטן רבי'ן מיט כמה פון די תלמידי המגיד, אין דעם דרך פון עבודת ה'. ס'איז דא אז דאס קומט מצד מלמעלה, דער צדיק. „צדיק באמונתו יחיה“ — אל תקרי יִחְיֶה אלא יְחַיֶּה. אז דער צדיק, מיט זיין קדושה, מאכט א ריינעם כלי, אז א חסיד זאל קענען זיך צובינדן צום אויבערשטן מיט אן עבודה. איז דאס דאך אן עבודה, אבער די עבודה קומט פון דעם צדיק. און דער אלטער רבי האט געוואלט אז דו זאלסט זיין אן עובד בכוח עצמו, אז מיט דיינע אייגענע כוחות, מיט דיינע אייגענע חושים, מיט דיינע אייגענע כשרונות, זאלסטו אליין זיך פארבינדן דורך יגיעת נפש ויגיעת בשר. אין אונזער פרשה געפינען מיר, פרשת מטות, אז די תורה דערציילט אז ס'איז געווען די מלחמת מדין. און נאך די אידן זענען צוריקגעקומען פון דער מלחמת מדין, האט זיי משה רבינו געזאגט כמה הלכות. דערציילט אונז די תורה, אז משה רבינו האט געזאגט די אידן, אז די אלע וואס זענען געווען אויף דער מלחמה און זיי זענען געווען „הורג נפש“ אדער „נוגע בחלל“, און די אלע כלים און די אלע זאכן וואס מ'האט גענוצט, דארף מען מטהר זיין. דאס הייסט, מ'דארף מטהר זיין פון טומאת מת און די אלע ענינים וואס זענען דארט געווען. דערנאך זאגט די תורה ווייטער — דאס הייסט, די תורה דערציילט וועגן פרה אדומה, אז דאס זענען די דינים פון טהרה, ווי מ'איז מטהר טומאת מת, אז מ'זאל זיין מחוץ

03:22 למחנה, [לא ברור], בקיצור, די הלכות פון דיני טומאת מת, און דאס האט מען געלערנט אין פרשת חוקת. דערנאך זאגט די תורה: „ויאמר אלעזר הכהן“ — אלעזר הכהן, ער איז געווען דער כהן גדול, ס'איז געווען שוין נאך פטירת אהרן — און דער אלעזר האט גערעדט צו די מענטשן, און דער אלעזר האט זיי געזאגט: „זאת חוקת התורה אשר צוה ה' את משה, אך את הזהב ואת הכסף, את הנחשת, את הברזל, את הבדיל“ — אז מ'דארף מאכן הגעלת כלים. אזוי ווי ס'איז געלערנט די הלכות, אז ס'איז דא דער ענין פון טומאת מת, די אלע דינים פון טהרה פון פרה אדומה, נאר ס'איז דא נאך א דין. „זאת חוקת התורה אשר צוה ה' את משה“ — אז חוץ פון דעם וואס מ'האט געלערנט פריער, איז דא נאך א דין, ס'זענען דא הלכות וואס זענען פארבונדן מיט כשרות פון די כלים: הגעלת כלים. די כלים וואס מ'האט גענומען, זענען געווען כלים וואס זענען גענוצט געווארן דורך די גויים, וואס האבן געגעסן און געטרונקען און אלע זאכן. דער דין הגעלת כלים איז, ווי אזוי דארף מען טאן די אלע דינים פון הגעלה וואס מ'דארף טאן: דאס וואס איז געקומען אין אש, דארף מען [לא ברור] אין אש; דאס וואס איז געקומען אין וואסער, דארף מען [לא ברור] אין וואסער. יעדע זאך, יעדעס כלי, אויף וועלכן אופן מ'דארף טאן די דינים פון הגעלת כלים. רש״י זאגט: וואס איז דא פאסירט? משה רבינו האט געזאגט די דינים פון טהרה פון טומאת מת, און דערנאך האט אלעזר גערעדט, דערציילט...

04:58 רש"י זאגט, אז משה רבנו, וויבאלד ער איז געקומען לכלל כעס — ביי משה רבנו איז געווען יענעם מאמענט א כעס. ער האט געהאט א געוויסן כעס אויף די מענטשן וואס האבן געלאזט לעבן די [לא ברור], וואס האט געגעבן די טענה צו זיין. איז „בא לכלל כעס“, „ויקצוף משה על פקודי החיל“, ווי ס'שטייט פריער אין דער פרשה. ווי זאגט רש"י? וויבאלד „בא לכלל כעס“, איז „בא לכלל טעות“. האט פאסירט א טעות, אז „נתעלמו ממנו הלכות גיעולי נכרים“. ער האט פארגעסן די הלכות פון גיעולי נכרים, און דערפאר איז געקומען צו גיין אלעזר, און אלעזר האט געזאגט, „אך את הזהב“, און אויסגעלערנט די דינים פון גיעולי נכרים. און ווען מ'לערנט דאס, ווערן נתעורר צוויי פשוטע שאלות. די ערשטע שאלה, פשוט אין חומש: „זאת חוקת התורה אשר צוה ה' את משה“. וואס איז דאס „חוקת התורה“? גיעולי נכרים איז נישט קיין חוק. ס'איז פשוט אז גיעולי נכרים איז נישט פון די חוקים. דאס איז א פארשטענדלעכע זאך: וויבאלד די כלים זענען דורך געקאכט געווארן, דורך געברענט געווארן מיט מאכלות אסורות, דארף מען ארויסנעמען דעם טעם, די בליעה, דאס וואס זיי האבן איינגעשלונגען. און נאכדעם דארף מען טאן דעם גאנצן תהליך, די גאנצע פראצעדור, דאס וואס די תורה זאגט ווי אזוי מ'דארף מטהר זיין. איז דא הגעלה, א כלי וואס דארף אש, א כלי וואס דארף מים, ווי מ'נעמט דעם כלי, ווי אזוי מ'נעמט ארויס די בליעה. וואס איז דא פשט?

06:36 „זאת חוקת התורה אשר צוה ה' את משה“. די צווייטע שאלה וואס ווערט געפרעגט דא איז אין לשון פון רש"י. רש"י זאגט „בא לכלל טעות“. משה רבנו האט געמאכט א טעות. לכאורה דאס איז נישט קיין טעות; „בא לכלל שכחה“. ער האט פארגעסן. רש"י זאגט, „נתעלמו ממנו הלכות גיעולי נכרים“. אז ער האט פארגעסן, פאסירט נישט דער לשון „טעות“. טעות מיינט ווען מ'מאכט א טעות אין הלכה: מ'זאגט איין זאך אנשטאט א צווייטע זאך. משה רבנו האט געזאגט נאר איין זאך, האט אויסגעלערנט די דינים פון טהרת טומאת מת, וואס דאס איז א מצוה בפני עצמה. און ס'איז אים משתכח געווארן, פארגעסן געווארן, די דינים פון גיעולי נכרים. דאס רש"י גייט זאגן, אז „בא לכלל כעס, בא לכלל שכחה“, מיט דעם לשון פון חז"ל. און רש"י זאגט „בא לכלל טעות“. לכאורה משה האט נישט געמאכט קיין טעות, ער האט פשוט פארגעסן. וואס טאקע איז דא פשט? דער אמת איז, אז דא קומט צו גיין א רייכער פארשטאנד וואס איז דא געווען צווישן משה און אלעזר. דער אמת איז, אז משה רבנו, ווען ער האט געזאגט צו די אידן די דינים פון טהרה פון טומאת מת, האט משה רבנו געמיינט צו זאגן אז אין דעם איז כולל אויך די הגעלת כלים. אין אנדערע ווערטער, דא זענען דא צוויי זאכן. דא זענען פאראן די דינים פון טומאה, וואס מ'דארף מטהר זיין, און די כלים האבן אויך דינים פון טומאה; דאס איז איין דין. און נאכדעם דארף מען טאן די דינים פון פרה אדומה. און דאן נאך זענען דא ענינים פארבונדן מיט

08:17 מאכלות אסורות. דאס איז צוויי דינים בעצם. טומאת מת, ענינים פון הזאה פון טומאה, דאס איז דורך דעם מיט אפר פרה אדומה. און דאן נאך איז דא מאכלות אסורות; דארט דארף זיין גיעולי עכו"ם. משה רבנו, בשעת ער האט גערעדט צו אידן, איז דעמאלט ביי אים געווען די סברא, ביי משה רבנו, אז די טהרה פון טומאת מת, דורך דעם וואס מ'וועט שפריצן די מי פרה אדומה, מי חטאת, וועט דאס פועל'ן נישט נאר אויף די טהרה פון די טומאה וואס איז דא געווארן, נאר אז עס וועט אויך העלפן מכשיר זיין די כלים פון זייער גיעולי עכו"ם. ביי משה רבנו איז געווען אזא סברא. און די סברא איז אויסגעשטעלט אין א סברא אויך. ס'איז דא א שטארקע, א שטארקע ריכטיגקייט אויך. וואס איז די ריכטיגקייט פון די סברא? לכאורה, ווען מ'טראכט זיך אריין, זאגסטו אז א כלי איז געווארן טמא, אדער א מענטש איז געווארן טמא. לכאורה די טומאה, דאס צעשפרייט זיך דאך איבער דעם גאנצן גוף, אין דעם גאנצן מענטש, אין דעם גאנצן כלי. קומט צו גיין תורה און זאגט, „חוקת התורה“, אז בשעת מ'גיט א הזאה, א שפריץ, צוויי טראפן וואסער, צוויי, דריי טראפן, ווי עס שטייט, די טיפין, די פאר טראפעלעך וואסער מיט אפר פרה אדומה, איז דער גאנצער מענטש מיט דעם גאנצן כלי אויסגעטהרת געווארן. [לא ברור]. פון דעסטוועגן זאגט די תורה, אז מ'דארף געבן א שפריץ, א טראפעלע וואסער, און מיט אט דעם שפריץ מאכסטו דעם גאנצן כלי, דעם גאנצן מענטש, ער ווערט ריין. איז אויב אזוי, און

09:49 משה רבינו גיט איין טראפ, זעט ווי מיט איין טראפ וואסער, מיט עטליכע טראפנס וואסער וואס מען גיט א שפריץ, מאכט מען דעם גאנצן כלי, דעם גאנצן מענטש טהור פון טומאת מת. פארוואס אז נישט איין זעלבע זאך עקזיסטירט ביי די דינים פון געולים? מען דארף געבן א שפריץ מיט דעם זעלבן, אזוי ווי דאך האט עס נישט קיין טעם, דאס איז אן ענין פון חק, חוקת התורה, איז דער זעלבער חוקת התורה וועט מען נוצן דא אויך. אז מען וועט שפריצן, דורך דעם וואס מען שפריצט די מי פרה אדומה, מי חטאת, וועט דאס נישט נאר מטהר זיין טומאת מת, דאס וועט אויך מטהר זיין פון די, פון געולי עכו״ם, פון די הגעלה. און דאס אויך וועט זיין דער דין. און דאס איז דער פשט, דאס איז געווען דער טעות פון משה. אויף דעם האט אלעזר הכהן געענטפערט: „זאת חוקת התורה אשר צוה ה׳ את משה.“ דאס גייט נישט אויף די קומענדיקע הלכות, דאס גייט אויף די פריערדיקע. אט דאס וואס משה רבינו האט פריער געזאגט, וואס האט אונז אויסגעלערנט די דינים פון טומאת מת, דאס איז טאקע א חוקת התורה. דאס איז א חוק, דאס האט נישט קיין טעם, דאס איז חוקת התורה. כידוע, חוק פרה אדומה ווערט אנגערופן חוקת התורה, ווייל דאס איז אינגאנצן למעלה מטעם ודעת. און דאס איז גוט ווען איך גיי טומאת מת, און דארט נאך די תורה זאגט: „חוקת התורה אשר צוה ה׳ את משה.“ אבער פאר די, אויף כשר׳ן די כלים פון די אכילות, פון די אכילות אסורות, פון די געולי כלים, געולי עכו״ם,

11:07 אויף דעם איז נישט גענוג דער „חוקת התורה אשר צוה ה׳ את משה“. אך, און דאס איז דער פשט וואס ער זאגט „אך“. יעצט, דאס איז דער „אך“ קומט ממעט זיין: אז די דינים פון פרה אדומה, דאס איז גוט ווען איך גיי טומאת מת. אבער ווען איך גיי געולי עכו״ם, אט דאס דארף נאכקומען טאקע צו א גאנצע עבודה וואס מען דארף טאן, דורך כשר׳ן די כלים, יעדער כלי לפי וואס מען נוצט דאס, ווי עס ווערט מבואר ווייטער די דינים. וואס לפי זה איז פארשטענדליך דאס וואס רש״י זאגט, אז „בא לכלל כעס, בא לכלל טעות“. טאקע, דאס איז געווען נישט נאר אן ענין פון שכחה. דאס איז געווען אויך אן ענין של טעות, אז משה רבינו האט געהאלטן אז עס איז גענוג די טהרת פרה אדומה אויף צו פועל׳ן ביידע ענינים: אין דעם זעלבן צייט וואס מען מטהר טומאת מת, קען מען אויך דורך דעם מטהר זיין די כלים. און דעם האט אלעזר הכהן געדארפט אים דא זאגן: דאס איז נישט אזוי. די דינים פון חוקת התורה, דאס איז נאר אויף טומאת מת. מה שאין כן אויף געולים, אויף דעם כשר׳ן, אויף דעם דארף נאכקומען די גאנצע עבודה פון הגעלת כלים. און דאס איז פשוט צו פארשטיין פשט, וואס גייט אפ צווישן אלעזר און משה, וואס האט דא פאסירט. און דא קומט דער ביאור על פי חסידות, רוחניות הענינים אין עבודת השם. וואס איז געווען טאקע די סברא פון משה און וואס איז טאקע די סברא פון אלעזר? איז מבואר אין חסידות דער חילוק צווישן משה ואהרן. וואס

12:32 דאס איז די זעלבע זאך אויך מיט משה ואלעזר; אלעזר איז געווען בן אהרן הכהן, האט ער זיך די זעלבע ענינים. מבואר אין חסידות על פי הזוהר, מבואר אויך אין די מאמרים פון פרשת מסעי, אנהייב סדרה אין פרשת מסעי, וואס דארטן שטייט: „אלה מסעי בני ישראל ... ביד משה ואהרן.“ איז מבואר אין חסידות, על יסוד פון זוהר, אז דער משה ואהרן, זיי ביידע זענען געווען פארבונדן מיט „ביד משה ואהרן“. וואס איז דער חילוק צווישן משה ואהרן? איז מבואר אז משה ווערט אנגערופן „שושבינא דמלכא“, און אהרן ווערט אנגערופן „שושבינא דמטרוניתא“. וואס דער טייטש איז? שושבינא דמלכא מיינט אז ער איז דער שושבין וואס קומט מטעם המלך. אין א חתונה, אין א חופה, זענען פאראן די שושבינים וואס זיי פירן דעם חתן צו די כלה, און די וואס פירן די כלה צום חתן. שושבינא דמלכא, שושבינא דמטרוניתא. איז משה רבינו שושבינא דמלכא. ער פירט דעם חתן צו די כלה. ער קומט מטעם דעם אויבערשטן, קודשא בריך הוא, וואס ער איז דער חתן, און ער ברענגט אראפ דעם חתן צו די כלה. און דאס איז ענינו של משה, וואס משה איז ענינו תורה, מלמעלה למטה, „מן השמים דברתי עמכם“; ער ברענגט אראפ תורה דא אין וועלט, צו מאכן דירה לו יתברך בתחתונים דורך תורה ומצוות. און דאס איז ענינו של משה רבינו, מלמעלה למטה. אהרן הכהן, זיין ענין איז שושבינא דמטרוניתא. ער קומט מטעם כנסת ישראל, מטעם הכלה, אויף הייבן די נשמות, אז עס שטייט „בהעלותך את הנרות“, אז ער איז מעלה ומזכך נשמות ישראל און הייבט זיי אויף. וועד

14:03 דער רבי איז מסביר דא אין פרשת מסעי, אז דאס וואס די תורה זאגט „אלה מסעי בני ישראל אשר יצאו מארץ מצרים“, „ביד משה ואהרן“, אז דער ענין המסעות ברוחניות איז דאס די מסעות וואס די נשמות פארן, „ואלה מסעיהם למוצאיהם“, אז די נשמה קומט אראפ דא למטה, און די נשמה קומט אראפ אין וועלט, און די אלע מסעות וואס די נשמות פארן דארף זיך פארבינדן מיט דעם אויבערשטן. די עליות הנשמות דורך די ירידה איז דורך משה ואהרן, וואס ביידע טוען די עבודה: משה, שושבינא דמלכא, דאס איז דער ענין פון לימוד התורה; אהרן, שושבינא דמטרוניתא, איז דער ענין פון עבודת התפילה. לימוד התורה איז מלמעלה למטה, „מן השמים דברתי עמכם“, חכמתו של הקדוש ברוך הוא, וואס קומט אראפ דא למטה און מאכט א דירה לו יתברך בתחתונים, ויחוד קודשא בריך הוא ושכינתיה. און אהרן הכהן איז דורך עבודת התפילה מעורר די אהבה, די צמאון, אז זי זאל זיך מזכך זיין דורך עבודת התפילה, אויפהייבן זיך מלמטה למעלה. און דאס איז דער חילוק צווישן משה ואהרן אין עבודה. איז אויף דעם זאגט מען, און דאס וואס די תורה זאגט דא צוריק צו אונזער פרשה, אז דאס איז געווען דער ויכוח צווישן משה ואהרן אין פנימיות הענינים. משה רבינו, וויבאלד משה רבינו איז שושבינא דמלכא, ער קוקט אויף אידן ווי דאס איז מצד למעלה, איז מצד למעלה טענה׳ט משה רבינו: דער גאנצער ענין פון טהרה איז אן ענין וואס דאס איז אור מקיף. דער גאנצער ענין פון מאכן טהרה פון טומאת מת, דאס איז נישט

15:29 שכל׳דיגע ענינים. עס איז ממש אור מקיף, דער העכערער אור וואס קומט מלמעלה, און וויבאלד דאס איז אן ענין וואס קומט מלמעלה, דאס האט נישט קיין הגבלות, איז מיט איין תנועה קען מען איבערמאכן מן הקצה אל הקצה. און ממילא טענה׳ט משה: וויבאלד דער גאנצער ענין איז אן ענין פון אור מקיף, משה רבינו, וואס זיין ענין איז מלמעלה למטה, שושבינא דמלכא, ער קוקט ענינים מצד למעלה, איז מצד למעלה איז אין־סוף און בלי גבול, איז מיט איין כלי, שעה אחת, ווי ידוע דער פתגם „יפה שעה אחת בתשובה ומעשים טובים“, שעה אחת, איין כלי, איין תנועה, וואס א איד שטעלט זיך איבער מיט איין טראפ וואסער — יא, דאס איז דער ענין פון פרה אדומה, מי חטאת, מיט איין טראפ, מיט איין מים חיים, קען מען זיך איבערשטעלן מן הקצה אל הקצה — טענה׳ט משה רבינו, דאס פעלט אין אלע ענינים, סיי אין ענינים פון טומאת מת און סיי אין ענינים פון הגעלת כלים. זאגט מען: ניין, ס׳איז דא א גרויסער חילוק. ס׳איז דא א חילוק צווישן טומאת מת און הגעלת כלים. ס׳איז דא ענינים וואס זענען פארבונדן מיט מקיפים, און ס׳איז דא ענינים פארבונדן מיט פנימיים. אין אנדערע ווערטער, אין תיקון המדות, אין תיקון האדם, איז ענינים פון טומאה וטהרה — דאס איז אן ענין וואס איז נישט קלאר ביים שכל. לכתחילה, ס׳איז א העכערע זאך, דאס איז אן ענין וואס קומט פון למעלה. יא, דאס איז דער גאנצער ענין פון טומאה, ווי דער רמב״ם זאגט, דאס איז פון די זאכן וואס האט נישט קיין שכל. וואס איז דער טייטש? ס׳האט אנגערירט א זאך, אנגערירט א...

16:52 און וויבאלד די גאנצע זאך פון טומאה, דאס איז א זאך וואס איז אינגאנצן פון די חוקים, גזירות, האט נישט קיין טעם. און דערפאר דער גאנצער ענין פון טהרה פון טומאת מת, סיי טהרה פון מקוה, סיי בפרט טהרה פון טומאת מת, פון פרה אדומה, דאס איז אן ענין פון חוקים, איז אינגאנצן למעלה מטעם. ס׳איז אן ענין של מקיף. מקיף האט נישט קיין כללים, קיין גדרים, קיין שיעור. מיט איין טראפ מים חיים, מיט איין כלי, קען מען זיך איבערקערן טאקע מן הקצה אל הקצה. באמת, דאס קען מען פארשטיין מצד המקיף. אבער ס׳איז דא ענינים וואס זענען פארבונדן מיט פנימיים. ס׳איז דא אזעלכע ענינים פון תיקון המדות, תיקון האדם, תיקון פון זיכוך פון ענינים בלתי רצויים, וואס דאס איז פארבונדן מיט פנימיים׳דיקע זאכן, וואס רירט אן די פנימיות פון הנפש, אין כחות פנימיים פון דעם מענטש. טענה׳ט אהרן, [לא ברור], וואס זיין עבודה איז שושבינא דמטרוניתא, אז דא מוז זיין א ספעציעלע עבודה, עבודה פנימית. אפילו דא קען מען זאגן: הגעלת כלים, און דא זיינען פאראן יעדע מדה, יעדע זאך, דברו באש, דברו במים, מיט קאלטע וואסער, הייסע וואסער, פייער. ווענדט זיך ווי אזוי ס׳איז נכנס געווארן אין דעם נפש, ווי אזוי מען נעמט דאס ארויס. אז במילא, דאס איז דער חילוק צווישן משה און אהרן. משה קוקט אויף די ענינים מלמעלה למטה, איז מיט איין תנועה וואס משה רבינו גיט, מיט איין מים חיים, מיט איין טראפ וואסער, קען מען איבערמאכן דעם מענטש, נישט נאר זיינע מקיפים, זיינע ענינים פנימיים אויך. ווייל מלמעלה למטה קען מען אלץ איבערמאכן.

18:13 אבער נאך א ענין זאגט מען, אז ס'איז נישט גענוג די מקיפים. ס'איז דא ענינים וואס דארף מען דורכגיין בפנימיות, מלמטה למעלה, זיכוך פנימי. דאס איז דער דרך וואס חסידות חב״ד אונז לערנט: ס'זענען טאקע דא ענינים פון מקיפים אין עבודת השם, ענינים וואס מ'פועל'ט דורך אמונה, ענינים וואס מ'פועל'ט דורך סגולה. ס'זענען דא אזעלכע ענינים אין עבודת השם, אבער צוזאמען דערמיט דארף זיין טאקע די עבודה בכח עצמו, די עבודה פנימית, [לא ברור] די פרטי המדות, ווי ס'מבואר, די פרטי המדות וואס מ'דארף מתקן זיין, און יעדער מידה מתקן זיין, און ס'זאל זיין באופן פנימי, אז ס'זאל טאקע זיין אויסגעארבעט, אויסגעאיידלט, א כלי צו אלקות. און דאס איז דער שייכות צו דער קומענדיקער פרשה, אז די תורה זאגט: „אלה מסעי בני ישראל אשר יצאו מארץ מצרים“. אפילו מ'איז שוין ארויס פון ארץ מצרים, זענען דא די מ״ב מסעות וואס דער בעל שם טוב זאגט, אז דאס זענען די מסעות וואס די נשמה פארט אויף דער וועלט. און ביז מ'קומט צו ירדן ירחו, וואס דאס איז דער ענין פון הגאולה, די גאולה שלמה, אויף דעם דארף מען אנקומען ביד משה ואהרן: סיי די עבודה מלמעלה למטה, תורה, און סיי די עבודה מלמטה למעלה, תפילה; סיי דער זיכוך וואס קומט מצד העליון, סיי דער זיכוך פנימי וואס א איד דארף אויף זיך ארויסארבעטן זיינע מדות באופן פנימי, ווערן א כלי צו אלקות. און דורך דעם וועט מען טאקע צוקומען צו די גאולה האמיתית והשלימה, צו דעם ירדן ירחו, וואס ירחו גייט אויף מלך המשיח, מורח ודאין, וואס וועט זיין אין די גאולה שלמה, וואס וועט זיין

19:36 על ידי משיח צדקנו במהרה בימינו, אמן.